این مرکز با همکاری دانشکده مدیریت دانشگاه شریف درس 3 واحدی را با عنوان اخلاق تجاری و مسئولیت اجتماعی شرکتی تعریف کرده است و از مهرماه سال 1388 در این دانشکده توسط 3 استاد از دانشگاه شریف و 4 مدرس خارج از دانشگاه تدریس می گردد.

در چند ماه گذشته این مرکز در کنفرانسها و گردهمایی های زیر شرکت کرده است که نمایندگان مرکز در آن شرکت جسته اند که علاقه مندان می توانند اطلاعات بیشتر را از طریق ای مسیل دریافت کنند :
1- کنفرانس و گردهمایی بزرگ فاند ریزینگ در لندن
2- کنفرانس معاهده جهانی سازمان ملل در ترکیه
3- کارگاه اموزشی اصلاحات اقتصادی و بخش خصوصی با توجه به بحران ملی جهان در لبنان4- کنفرانس CSR ASIA Summit  در مالزی 5- نمایشگاه مسئولیت اجتماعی در استانبول با حضور 15 نفر از مدیران بنگاههای افتصادی ایرانی

سه گزارش توسط مرکز منتشر شد :

1- گزارش وضعیت و موقعیت مسئولیت شرکتی در ایران همراه با گفتگو با مدیران 21 شرکت ایرانی به زبان انگلیسی 

2- گزارش وضعیت رعایت حقوق بشردر شرکتهای ایرانی به زبان انگلیسی

3- گزارش اموزش حقوق بشر در مدارس راهنمایی کشور به زبان فارسی و انگلیسی 

مرکز ترویج مسئولیت اجتماعی شرکتها در نظر دارد نشستی مشورتی به همراه نمایشگاهی از اقدامات ، تجربیات و عملکرد شرکتها در مورد مسئولیت اجتماعی شرکتها را در اسفند ماه برگزار کند.

این نمایشگاه تجربیات مسئولیت اجتماعی شرکتهای منتخب را در ابعاد رهبری ، کارکنان ، بازارو صنعت (زنجیره تامین) ، محیط زیست ،  جامعه  و  چگونکی مشارکت با سازمانهای غیر دولتی و خیریه در بر می گیرد.

شرکت‌ها و سازمان‌های غیر‌دولتی می‌توانند اقدامات و تجربیات خود در زمینه مسئولیت اجتماعی را به صورت جزوه، کاتالوگ، پوستر ، روزنامه دیواری، فیلم ، عکس و Presentation ارائه دهند.

این نشست و نمایشگاه با همکاری سازمانهای بین المللی چون UNICEF,UNDP و شرکتهای بین المللی فعال در ایران برگزار می گردد.

این نمایشگاه در قالب سه برنامه (برنامه آموزشی کوتاه مدت، برنامه تبادل تجربیات و عملکردها و برنامه تقدیر از بهترین‌ها ) برگزار می‌گردد. نتایج حاصله از تبادل تجربیات و ارائه بهترین عملکردها در قالب چند محور تقسیم بندی می گردد که به طور جداگانه مورد بررسی و تحلیل سایر اعضاء شرکت‌کننده قرار می‌گیرد. محورهایی چون چالش‌های شرکت‌هاي خارجی در کشور، چگونگی ایجاد مشارکت استراتژیک با سازمان‌های غیر دولتی، مزایای حاصله از مشارکت با سازمانهای بین المللی چون یونیسف.

هدف از برگزاری

-          ارزیابی وضعیت کنونی مسئولیت اجتماعی شرکتها در کشور از نگاه شرکتهای خارجی و داخلی

-          تبادل اطلاعات و همفکری به منظور مشخص کردن چالشها در ترویج مسئولیت اجتماعی شرکتها

-          ارایه راهکارها و مشخص کردن نقشه راه به منظور تسهیل و هم افزایی در انجام برنامه های مسئولیت شرکتی

اعضای شرکت کننده در این نشست می بایست در تشریح اقدامات و تجربیات خود موارد زیر را پوشش دهند:

-          نوع نگاه و رویکرد هر شرکت به مسئولیت اجتماعی شرکتها

-           تشریح موقعیت کنونی مسئولیت اجتماعی در شرکت

-           بحث در مورد مشکلات، چالشها و نقاط ضعف و قوت

موضوعات و شاخصهای مسئولیت اجتماعی شرکتی در تمامی سطوح شرکت و در ارتباط با ذی نفعان داخلی و بیرونی :

مسئولیت اجتماعی شرکت در رهبری و فرایندهای درون سازمانی

ماموریت و چشم انداز، خط مشی ها و رویه ها، کدهای اخلاقی، مقررات و آیین نامه ها

مسئولیت اجتماعی شرکت در بازار و صنعت

تامین کنندگان و پیمانکاران _ زنجیره تامین ، حقوق مشتریان و مصرف کنندگان، سرمایه گذاری اجتماعی مسولانه، مسئولیت در قبال محصول ، مدیریت خرید مسئولانه ، لابی کردن مسئولیت پذیر

مسئولیت اجتماعی شرکت در محیط کار

ایمنی و سلامتی کارکنان، آموزش و توانمندسازی کارکنان، حقوق بشر ، کار شایسته ، تبعیض

مسئولیت اجتماعی شرکت در محیط زیست

توسعه پایدار، کاهش الودگی، مدیریت ضایعات، صرفه جویی در انرژی، مدیریت خرید سبز

مسئولیت اجتماعی شرکت در جامعه و کشور

جامعه محلی، جامعه دانشگاهی، مشارکت با نهادهای اجتماعی، مشارکت با سازمنهای غیر دولتی ، داوطلبی شرکتی ، حمایت از فالیتهای داوطلبی کارکنان ، کمکهای خیریه و اسپانسرینگ

کاتالوگ مرکزترویج مسئولیت شرکتی  که حاوی اطلاعاتی در مورد برنامه های مرکز و خدمات مرکز می باشد را می توانید در صفحه اول دانلود کنید

پژوهشنامه مسئولیت اجتماعی سازمانها توسط مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع با همکاری مرکز ترویج مسئولیت اجتماعی شرکتی منتشر شدhttp://www.csr.ir/departments.aspx?lng=fa&abtid=05&&depid=63&semid=286

کتاب کارگاه آموزشی مسئولیت اجتماعی شرکتها، پیش‌نیاز اجرای سیاستهای کلی اصل 44 قانون اساسی توسط معاونت پژوهشهای اقتصادی مرکز تحقیقات استراتژیک منتشر شد .

مسئولیت اجتماعی شرکتها، پیش‌نیاز اجرای سیاستهای کلی اصل 44 قانون اساسی

بدیهی است که اجرای اصل 44 قانون اساسی که شامل آزادسازی اقتصادی و فرایند خصوصی‌سازی می‌باشد، به تدریج ساختارکلی اقتصاد کشور را متحول خواهد‌کرد. در چارچوب چنین تحول گسترده‌ای، پرسش‌هائی نیز از سوی بازیگران اصلی اقتصاد و جامعه، یعنی دولت، نهادهای حکومتی، نهادهای مدنی، شرکتها و مجموعه‌های اقتصادی و اجتماعی و … مطرح می‌شوند.
یکی از پرسش‌های اساسی این فرایند، این دغدغه است که آیا با کمرنگ شدن نقش اقتصادی دولت، نقش فرهنگی و اجتماعی دستگاه‌های دولتی نیز کمرنگ شده و باعث فشار بر عوامل اجتماعی و فرهنگی کشور خواهد شد؟
می‌دانیم که هر تحول گسترده نگرانی‌هائی به دنبال خود داشته و همین نگرانی‌ها خود فرایندها را به چالش کشیده و افق‌های جدیدی را ایجاد می‌کنند. در همین چارچوب و با همین تفکر، سمینار فوق‌الذکر به مقوله مسئولیت اجتماعی شرکتها پرداخته و تلاش کرده‌است با ارزیابی چگونگی شکل‌گیری فرایند مسئولیت اجتماعی شرکتها و اثربخشی آن بر تحولات ساختاری اقتصاد ایران، به بخشی از نگرانی‌ها پاسخ داده و نشان دهد که اگر کلیه گروه‌های ذینفع نقش خود را ایفا کنند، مسئولیت‌پذیری اجتماعی شرکتها می‌تواند خلأ به وجود آمده در فعالیت‌های غیر‌اقتصادی دولت را پوشش دهد.
شکی نیست که مقوله‌ای به این گستردگی را نمی‌توان در چارچوب یک سمینار تحلیل کرده و راهکارهای مناسب را ارائه کرد و به همین خاطر این مجموعه مقالات سر‌آغاز یک سلسله فعالیت‌های دیگر به‌شمار می‌آید که در چارچوب آن قصد داریم الگوهای بومی و مناسب را برای مسئولیت‌پذیری اجتماعی شرکتها تعریف کرده و به جامعه تقدیم کنیم.

نتایج

جدول اقدامات انجام‌شده در زمینه ترویج مسئولیت اجتماعی شرکتها در ایران – علیرضا امیدوار

سخنرانی افتتاحیه – دکتر محمدباقر نوبخت

جایگاه مسئولیت اجتماعی شرکتها در روند اجرائی‌شدن سیاستهای کلی اصل 44 – فرزانه مافی

نقش دولت در ترویج مسئولیت اجتماعی شرکتها – دکتر بیژن خواجه‌پور خوئی

تفکر سیستمی و مسئولیت اجتماعی شرکتها – دکتر محمد ابراهیم محجوب

پرسش و پاسخ (بخش اول)

حکمرانی خوب و جایگاه مسئولیت اجتماعی شرکتها – دکتر غلامحسین دوانی

پرسش و پاسخ (بخش دوم)

جامعه مدنی و ترویج مسئولیت اجتماعی شرکتها – دکتر فرخ مستوفی

تأثیر ارزشهای سنتی و مذهبی ایران در ترویج مسئولیت‌پذیری اجتماعی شرکتها – سید حسین امیدیانی

پرسش و پاسخ (بخش سوم)

نقش دولت در ترویج مسئولیت اجتماعی شرکتها از منظر مدل تعالی سازمانی – دکتر مسعود همایونفر

نقش مسئولیت‌پذیری اجتماعی شرکتها در تکمیل سیاستگذاریهای اجتماعی حکومت – علیرضا امیدوار

 http://www.amzine.net/emagazine.web/WebForms/MagazineTitlesForm.aspx?MagazineID=7

براي تجديد ديدار و ديده‌بوسي يکي از دوستان به دفترش رفته بودم. خبر دادند که جواني با اصرار اجازه ورود مي‌خواهد. دوستم که مديرعامل شرکتي بزرگ در منطقه‌اي نسبتا محروم بود، اجازه داد که جوان وارد شود. جوان وارد شد و به محض ورود، شروع کرد به گريستن. در طول مدتي که جوان در حال گريستن بود، دوستم هيچ نگفت تا اين که او زبان به سخن گشود و از دشواري‌هاي زندگي‌اش گفت و اين که مادر بيماري دارد و پدرش از کار افتاده و اين که زندگي روي بدش را به او نشان داده است. بسيار متأثر شدم و اطمينان دارم که دوستم نيز به شدت تحت تأثير قرار گرفت. خواسته جوان، کمک مالي بود و نامه اي توصيه آميز از بزرگي را هم به همراه داشت. دوستم نامه را از او گرفت و خواند و به جوان گفت: ترجيح مي‌دهم به جاي اين که تو را با دادن يک ماهي، روانه خانه‌ات کنم. به تو ماهيگيري بياموزم. دوستم بي هيچ توضيحي، کاغذي برداشت و چند خطي نوشت و آن را به جوان داد. مدتي از اين ماجرا گذشت و من باري ديگر براي ديدن وي به محل کارش رفتم. پس از حال و احوال‌پرسي‌هاي اوليه، نخستين پرسشم اين بود که براي آن جوان چه اتفاقي رخ داد و آينده‌اش چگونه رقم خورد و او توضيح داد که بار اول او را براي کارآموزي به يکي از بخش‌هاي شرکتش فرستاده و پس از مدت‌ها همان جوان، با نشان دادن لياقتش، سرکارگر همان بخش شده است. مسئوليت اجتماعي شرکت‌هادر جامعه امروزي، شرکت‌هاي بزرگ اغلب به خاطر آنچه سوءرفتار يا پايمال کردن حقوق ديگران خوانده مي‌شود، سرزنش شده و متهم به رعايت نکردن مسئوليت خود در ازاي نتايج فعاليت‌هايشان هستند. شرکت‌هاي توليد مواد شيميايي زباله‌هاي خود را در محيط دفن مي‌کنند، برخي ديگر براي کاهش هزينه‌هاي خود از موادي که قابليت بازيافت دارند، استفاده نمي‌کنند و يا اين که براي افزايش سود خود ميزان دستمزد‌ها را در پايين‌ترين سطح ممکن نگه مي‌دارند. هم اکنون و در يک جريان زنده و فعال اجتماعي همه خواستار رعايت «مسئوليت اجتماعي شرکت‌ها» (Corporate Social Responsibilities) هستند. هرچند دولت‌ها درباره شرايط کار و به خصوصيات زيست محيطي فعاليت شرکت‌ها قوانيني وضع کرده‌اند، انتظارات جامعه و رسانه‌ها بيش از اين استانداردهاست. در کل، جامعه جهاني بر اين باور است که شرکت‌هاي بزرگ با سودهاي سرشار، از نقطه نظر اخلاقي ملزم به تخصيص مقداري از درآمد خود به اجتماع، کارکنان و مشکلات جهاني و زيست محيطي هستند. اصطلاح مسئوليت اجتماعي شرکت‌ها دربردارنده سرمايه گذاري دوباره شرکت‌ها در نيروي کار، جامعه و جهان است. با اين همه در جايي خواندم که از هر شش مدير، تنها يک نفر است که شرکت متبوع خود را همانند يک شهروند کنوني دنيا مي‌شمارد که در برابر مشکلات اجتماعي موجود، مسئوليت دارد.
همچنين آمار منتشره از سوي مرکز منابع حقوق بشر و تجارت (BHRRC) نشان مي‌دهد، هم‌اكنون تنها 167 شرکت هستند که سياستي اصولي درباره حقوق بشر و مسئوليت‌هاي اجتماعي خود دارند. شرکت‌هايي همچون شرکت مايکروسافت در نهضت مسئوليت اجتماعي شرکت‌ها، پيشگام و پيشرو هستند و فعاليت‌هايشان برآمده از درون ساختار شرکت يا زمينه‌هاي ايجاد شده توسط مديريت، مشتريان و کارکنان است. مسئوليت اجتماعي شرکت‌ها يک تعهد اخلاقي است. اجراي يک برنامه كارساز، اصلاحي و تبليغي مناسب درباره مسئوليت اجتماعي شرکت‌ها، بهترين روش بازاريابي براي محصولات يا ارايه خدمات يک شرکت قلمداد مي‌شود. در چنين وشعيتي، جامعه و کارکنان اين شرکت تحت تأثير اين كارها با  روي آوري به سوي محصولات و خدمات اين شرکت، سال مالي پربارتري را براي آن ايجاد مي‌کنند، چرا که از احترام اصولي و صادقانه شرکت نسبت به حقوق انساني و اجتماعي خود آگاهند. در جايي خواندم که شرکت «بن اند جريز»،  توليد کننده محبوب و مشهور بستني، برنامه کاري خود را به سمت توليد محصولات سالمتر با استفاده از مواد اوليه طبيعي و ارتقاي فعاليت‌هاي تجاري خود با احترام به محيط زيست و کره زمين به پيش مي‌برد. اين شرکت همچنين بر مشارکت مثبت کارکنان خود با جوامع محلي، ملي و بين‌المللي تأکيد دارد. اين شرکت همچنين آزادانه بيان مي‌کند که سرمايه‌داري فرصت‌هاي يکساني را براي همه پديد نمي‌آورد. به اين دليل اين شرکت به دنبال ايجاد توازن، گسترش صلح، به حداقل رساندن ضايعات و توليد محصولات غذايي سالم و استاندارد است. شرکت مايکروسافت هم يکي ديگر از شرکت‌هايي است که در اين زمينه پيشگام و پيشروست. در واقع، نفس گسترش اين شرکت به معناي سود براي دنياست و بيشتر کارکنان مايکروسافت همانند رئيس سابق اين شرکت بيل گيتس از نظر مالي به مقدار قابل توجهي سازمان‌هاي غيرانتفاعي را حمايت مي‌کند. علاوه بر اين، مايکروسافت به جاي رويکرد مستقيم و انتشار گزارش مسئوليت اجتماعي به تقويت جامعه جهاني، به ويژه مناطقي در دنيا که کمتر امکانات دريافت مي‌کنند از طريق ارايه نرم‌افزار، آموزش، ايجاد فرصت‌هاي شغلي و پيشرفت تکنولوژي روي آورده است. شرکت Seventh Generation: هدف نهايي اين شرکت توليد، فروش و بالا بردن استفاده از محصولات ايمن و غير سمي در عرصه مواد مصرفي درخانه مثل باند و لوازم بهداشتي، مواد شوينده قابل تجزيه، پوشک و دستمال‌هاي تنظيف بدون کلر است. اين شرکت به واسطه نوع محصولات توليدي اش جزء رهبران نهضت مسئوليت اجتماعي است. اين شرکت همچنين اقدام به آموزش مصرف کنندگان از طريق ارايه اطلاعات درباره توکسين و مواد سمي موجود در لوازمي که به طور روزانه از آنان استفاده مي‌کنيم، کرده است. محصولات اين شرکت باعث صرفه جويي يک ميليون و 313 هزار و 700 گالن مواد پتروشيمي شده است. اجبار يا اختيار؟كار خير، کاملا اختياري است و مشارکت در امور اجتماعي کاملا خود خواسته بايد باشد و نبايد زمينه به گونه اي باشد که انسان‌ها يا بنگاه‌هاي تحت اختيار آنها درباره  انجام دادن كار خير، در فشار قرار گيرد. در جرياني که در آغاز نوشته يادآور شدم، دوست من مي‌توانست چند رويکرد نسبت به جوان نيازمند داشته باشد. او مي‌توانست با پرداخت مبلغ پنجاه هزار تومان، جوان را راهي خانه‌اش کند، اما احتمالا او يک سال بعد با آن جوان در حالي برخورد مي‌كرد که دست نياز به سوي ديگران دراز کرده است.
او مي‌توانست جوان را نااميد کرده و از دفترش براند که از نظر من که بيننده اين اوضاع بودم، به هيچ عنوان کاري پسنديده نبود. اما او از ميان راه‌هاي موجود، آموزش و کار آفريني را به جوان آموخت و به او ياد داد چگونه کار کند و بعد که لياقت او را ديد، استخدامش کرد. اشتغال گوشه‌اي از مسئوليت اجتماعي شرکت‌هاست، اما يادمان باشد که شرکت‌ها را نبايد مجبور به مشارکت‌هاي اجتماعي کرد. مسئوليت اجتماعي شرکت‌ها، پسنديده است، اما اجباري در کار نيست. در حوزه مسائل اجتماعي، کارهاي زمين مانده زياد داريم، اما با اين حال نبايد شرکت‌ها را مجبور به مشارکت‌هاي اجتماعي کرد. هرچند مشارکت شرکت‌ها در زمينه مسائل گوناگون پسنديده و خوب است، قطعا اين موضوع را مي‌پذيريد که پسنديده نيست که 90 درصد هزينه ليگ برتر فوتبال را بنگاه‌هاي اقتصادي بپردازند، در حالي که اگر به سوي حرفه‌اي کردن ليگ فوتبال گام برداريم، نيازي به هزينه کردن از جيب شرکت‌ها نيست و آنگاه شرکت‌ها هستند که مي‌توانند انتخاب کنند آيا مايلند تيم فوتبال داشته باشند يا هزينه‌هاي گزافي که دارند به آنها چنين اجازه‌اي نمي‌دهد.
و نکته پاياني اين که مشارکت‌هاي خيرخواهانه و مشارکت در امور اجتماعي، اختياري است و نبايد شرکت‌ها را در اين زمينه در فشار گذاشت. اگر اقتصادي، رقابتي و رو به رشد باشد، افراد با دغدغه کمتري نسبت به مسائل توليد و بازاريابي، در امور اجتماعي مشارکت خواهند داشت.

دبيرکل اتاق بازرگاني و صنايع و معادن تهران